นพ.ยงยศ ธรรมวุฒิ อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กล่าวถึง สถานการณ์การระบาดของโรคไข้หวัดใหญ่ในเขตซีกโลกเหนือระบาดมากในช่วงฤดูหนาว ส่วนซีกโลกใต้ระบาดมากในฤดูฝน สถานการณ์โรคไข้หวัดใหญ่ ระหว่างวันที่ 1 ตุลาคม 2566–ปัจจุบัน ทั่วโลกพบไข้หวัดใหญ่ชนิด A(H3N2) ไข้หวัดใหญ่ชนิด A(H1N1) pdm09 และไข้หวัดใหญ่ชนิด B (Victoria Lineage) เป็นสาเหตุของการระบาดของโรคไข้หวัดใหญ่ตามฤดูกาล ผลการวิเคราะห์สารพันธุกรรมของเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ และตรวจจำแนกสายพันธุ์โดยการวิเคราะห์ลำดับพันธุกรรมในปัจจุบันจากทั่วโลก พบว่า

[b]- ไข้หวัดใหญ่ชนิด A(H3N2) มีสัดส่วน 43% เป็น clade 3C.2a1b.2a.2a.3a.1 คิดเป็น 67.5% ,
- ไข้หวัดใหญ่ชนิด A(H1N1) pdm09 มีสัดส่วน 29% เป็น clade 6B.1A.5a.2a คิดเป็น 86.21%
- ไข้หวัดใหญ่ชนิด B (Victoria Lineage) มีสัดส่วน 26% เป็น Victoria clade VIA.3a.2 คิดเป็น 100%[/b]

[center][img alt="สายพันธุ์ไข้หวัดใหญ่"]https://pr.moph.go.th/assets/userfiles/content/images/%E0%B8%9C%E0%B8%A5%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%84%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%B0%E0%B8%AB%E0%B9%8C%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%9E%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%98%E0%B8%B8%E0%B9%8C%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87FLU%20(1%E0%B8%95_%E0%B8%84_66%20%E0%B8%96%E0%B8%B6%E0%B8%87%2031%20%E0%B8%9E_%E0%B8%84_67)_0.jpg[/img][/center]

สำหรับประเทศไทย สถานการณ์การระบาดของเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ในปัจจุบัน พบว่าไข้หวัดใหญ่ ชนิด A(H3N2) มากที่สุด คิดเป็นสัดส่วน 38.90% รองลงมา คือ ไข้หวัดใหญ่ชนิด B (Victoria Lineage) มีสัดส่วน 37.26% และไข้หวัดใหญ่ A(H1N1) pdm09 มีสัดส่วน 23.84% ตามลำดับ

จากการวิเคราะห์สายพันธุ์ของเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ในประเทศไทย (1 ตุลาคม 2566 - พฤษภาคม 2567) ด้วยการประยุกต์ใช้เทคนิค Whole genome sequencing วิเคราะห์ลำดับพันธุกรรมทั้งจีโนม และประเมินความสอดคล้องกับสายพันธุ์วัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ พบว่า ส่วนใหญ่มีความสอดคล้องกับสายพันธุ์ในวัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ขององค์การอนามัยโลก ซึ่งแสดงให้เห็นว่าวัคซีนยังคงมีประสิทธิภาพในการป้องกันไข้หวัดใหญ่สายพันธุ์หลักที่กำลังระบาดในขณะนี้ โดยมีรายละเอียด ดังนี้

[center][img]https://pr.moph.go.th/assets/userfiles/content/images/Re1(8).jpg[/img][/center]

- ไข้หวัดใหญ่ชนิด A(H1N1) pdm09 สายพันธุ์ 6B.1A.5a.2a ซึ่งพบเป็นสายพันธุ์หลัก มีความสอดคล้องกับสายพันธุ์วัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ A/Sydney/5/2021 (H1N1) pdm09-like virus ที่กลุ่มเป้าหมายตามแนวทางกระทรวงสาธารณสุขได้รับเมื่อเดือนมิถุนายน 2566 ที่ผ่านมา โดยเป็นสายพันธุ์วัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่อ้างอิงจากวัคซีนสำหรับประเทศทางซีกโลกใต้
[center][img]https://pr.moph.go.th/assets/userfiles/content/images/Re2(7).jpg[/img][/center]

- ไข้หวัดใหญ่ชนิด A(H3N2) สายพันธุ์ 3C.2a1b.2a.2a.3a.1 มีสัดส่วน 100% ซึ่งสอดคล้องกับสายพันธุ์วัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ปี 2567 ชนิด egg-based A/Thailand/8/2022 (H3N2)-like virus

[center][img]https://pr.moph.go.th/assets/userfiles/content/images/Re3(6).jpg[/img][/center]

- ไข้หวัดใหญ่ชนิด B จัดอยู่ในกลุ่ม Victoria Lineage Clade VIA.3a.2 คิดเป็น 99.61% สอดคล้องกับสายพันธุ์วัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ทั้งแบบ quadrivalent และ trivalent สำหรับสายพันธุ์ B/Yamagata lineage ไม่พบในประเทศไทยตั้งแต่ปี 2563 เป็นต้นมา

ผลการวิเคราะห์ตำแหน่งการกลายพันธุ์บนยีน Neuraminidase (NA) ของเชื้อไข้หวัดใหญ่ที่พบในประเทศไทยช่วงเดือนพฤษภาคม 2567 จำนวน 35 ตัวอย่าง (อ้างอิงข้อมูลตำแหน่งการกลายพันธุ์จากองค์การอนามัยโลก ลงวันที่ 3 พฤษภาคม 2566 ไม่พบยีนบ่งชี้การดื้อยา”

การเฝ้าระวังโรค การติดตามการเปลี่ยนแปลงสายพันธุ์ไข้หวัดใหญ่มีความสำคัญและจำเป็นต้องเฝ้าระวังอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ทราบอุบัติการณ์แนวโน้มการระบาดใหญ่ การกลายพันธุ์ และการเปลี่ยนแปลงสายพันธุ์ที่ต่างไปจากเดิม เพื่อวางมาตรการการควบคุมและป้องกันโรคได้อย่างเหมาะสมและทันเหตุการณ์ และวัคซีนที่ใช้ในประเทศไทย ยังคงมีประสิทธิภาพในการป้องกันไข้หวัดใหญ่สายพันธุ์หลักที่กำลังระบาดในขณะนี้ ขอให้ประชาชนเข้ารับการฉีดวัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ทุกปี ควบคู่กับการดูแลป้องกันตนเอง ด้วยการล้างมือบ่อยๆ ไม่ใกล้ชิดกับผู้ป่วยที่มีอาการไข้หวัด และหลีกเลี่ยงการอยู่ในสถานที่ที่มีผู้คนแออัดและอากาศถ่ายเทไม่สะดวกเป็นเวลานาน หากสงสัยว่ามีอาการป่วย แนะนำให้สวมหน้ากากอนามัยทุกครั้ง